"Joint". Wywiad z Yossim Erezem
JDC lub "Joint”, jak w skrócie jest nazywany American Jewish Joint Distribution Committee to organizacja non-profit. Została założona przez amerykańskich Żydów w czasie I Wojny Światowej w celu niesienia pomocy żydowskim ofiarom wojny w Europie. Prowadzi działalność do dziś.
Yossi Erez był oficjalnym przedstawicielem Jointu w Polsce przez ostatnie 14 lat. Wkrótce wraca do Izraela i zgodził się nam udzielić wywiadu. Tak naprawdę to prawie sam go wymyslił i spisał. Jak to Yossi.
Joint
JDC pełni dla narodu żydowskiego trzy podstawowe funkcje (Trzy „R”) Rescue (Ratunek), Relief (Pomoc) i Rehabilitation (Naprawa) w każdym miejscu gdzie jest to konieczne. Obecnie JDC świadczy pomoc w ponad 40 różnych krajach na całym świecie. W każdym z tych krajów analizuje się potrzeby oraz przygotowuje się odpowiednie programy w celu zapewnienia maksymalnej korzyści zgodnie z lokalnymi potrzebami. Świadczona pomoc przyjmuje szereg form: finansową, kulturalną, materiałową oraz edukacyjną.
Naczelnym celem JDC w chwili obecnej jest zapewnienie ciągłości żydowskiego życia w każdym miejscu zamieszkałym przez Żydów. Głównym celem JDC w Polsce jest pomoc w stworzeniu samowystarczalnej Społeczności Żydowskiej, a nasze wysiłki podejmowane są przy pełnej współpracy ze wszystkimi organizacjami żydowskimi w Polsce.
Yossi mówi
Nigdy nie uważałem pełnienia funkcji Przedstawiciela JDC w Polsce za pracę lecz za ważną misję osobistą. Misją tą była pomoc w procesie odradzania się Polskiej Społeczności Żydowskiej.
Urodziłem się w Polsce i tutaj straciłem prawie całą moją rodzinę w czasie Holokaustu. Być może jest to wyjaśnieniem mojej motywacji do aktywnego uczestniczenia w odradzaniu się Polskiej Społeczności Żydowskiej.
Gdy przyjechałem do Polski po raz pierwszy w roku 1994, nie wierzyłem, że będzie tu możliwa całkowita odbudowa żydowskiego życia. Zamierzałem pozostać jedynie pół roku, a w końcu zostałem przez długi okres czternastu lat, podczas których żyłem z dala od swojego kraju, Izraela, oraz mieszkającej tam mojej rodziny.
Uświadomiłem sobie na samym początku jak niewiele pozostało tu z tętniącego i różnorodnego życia żydowskiego, które istniało przed Holokaustem, lecz żywiłem też nadzieję, że ta resztka Polskich Żydów wyjdzie z ukrycia i powróci do swych żydowskich korzeni. Było to wielkim wyzwaniem. Niemcy wymordowali ogromną część Polskich Żydów, a po tym morderczym okresie nastąpił reżim komunistyczny, podczas którego Żydzi byli dyskryminowani, a następnie wydaleni z Polski. Z największej na świecie Żydowskiej Społeczności przed II Wojną Światową pozostało w Polsce jedynie kilka tysięcy Żydów po roku 1968.
Ekipa JDC ustaliła, że najważniejszą potrzebą było zapoznanie Polskich Żydów z ich żydowską kulturą, historią i wiedzą, a więc stworzyliśmy Centrum Oświatowe. Zaczęliśmy od przekazywania podstaw, takich jak informacje o żydowskich świętach, Szabacie i kalendarzu żydowskim.
Pamiętam szczególnie wzruszający dla mnie moment z tamtego wczesnego okresu, gdy zwrócił się do mnie ojciec, który nie wiedział jak przekazać swemu synowi pojęcie Judaizmu. Ojciec ukrywany był jako dziecko w czasie Holokaustu, następnie dorastał w reżimie komunistycznym, a więc nie miał żadnej podstawowej wiedzy, którą mógłby się posłużyć by odpowiedzieć na pytania syna (jak również i własne) dotyczące ich żydowskiego dziedzictwa. Czułem się ogromnie szczęśliwy, że JDC mogło sprostać takiej rzeczywistej potrzebie – poczułem, że odpowiadając na potrzebę chwili obecnej, pomagam zarazem zapewnić obecność Polskich Żydów w przyszłości.
Gdy doszliśmy do wniosku, że istnieje możliwość rewitalizacji żydowskiego życia w Polsce, było to dla nas oczywiste, że istnieją odrębne grupy demograficzne z odrębnymi potrzebami. Na przykład większość Polskich Żydów, którzy otwarcie przyznawali się do swego pochodzenia, to były osoby w starszym wieku. Wielu z nich żyło w biedzie i izolacji, nękani chorobami, brakiem leków czy odpowiedniego odżywiania. W celu zaspokojenia ich potrzeb zaczęliśmy budować system pomocy społecznej. Obecnie system ten działa w całej Polsce i zapewnia pomoc w wielu formach jak wsparcie psychologiczne, koszerne gorące posiłki, zajęcia oraz dostęp do świata przez Internet.
Nigdy nie zapomnę kobiety, ofiary Holokaustu, która odnalazła nowy sens życia dzięki internetowemu kontaktowi ze swoją rodziną mieszkającą zagranicą. Kontakt ten okazał się mieć naprawdę pozytywny wpływ na jej życie.
Równolegle ze staraniami poprawienia losu starszych osób rozpoczęliśmy serię seminariów liderskich w celu dotarcia do innej grupy demograficznej – młodych ludzi oraz dzieci. W pełni zdawaliśmy sobie sprawę, że po to by zapewnić przyszłość polskim Żydom należy stworzyć następne pokolenie działaczy i liderów. Poszukaliśmy młodych ludzi nie należących do istniejących organizacji żydowskich. Jak już ich „odkryliśmy”, to należało zaproponować im ciekawe zajęcia.
Wyszkoliliśmy młodych instruktorów, przeprowadziliśmy seminaria na temat żydowskiej tożsamości i kultury oraz przygotowaliśmy programy w celu przyciągnięcia młodych Żydów spoza żydowskich organizacji.
Centrum Oświatowe i Laboratorium Komputerowe umożliwiły każdemu w Polsce dostęp do żydowskiej wiedzy, wydarzeń bieżących oraz kultury. Prowadzona jest także żydowska strona internetowa, co daje nam możliwość pokazania Żydów i aktywnego życia Społeczności Żydowskiej w Polsce.
W coraz większym stopniu pobudzaliśmy zainteresowanie żydowskim życiem poprzez angażowanie młodych Żydów w różnorodne wspólne działania. JDC organizowało obozy letnie i zimowe dla żydowskich dzieci i młodzieży zarówno w Polsce jak i zagranicą (Węgry). Oprócz tego założyliśmy pięć klubów młodzieżowych i Szkółki Niedzielne w głównych miastach - są to miejsca gdzie metodami nieformalnymi zdobywa się wiedzę o żydowskiej kulturze, historii, o Izraelu. Kluby młodzieżowe są miejscem dla żydowskiej młodzieży, gdzie w żydowskim klimacie można spędzić wspólnie czas i spotkać innych młodych Żydów. Zajęcia tego typu rozwijają poczucie żydowskiej tożsamości i przynależności do wspólnoty.
JDC otworzyło w Warszawie pierwszą Szkółkę Niedzielną kilka lat temu. Następnie przy współpracy z lokalnymi Gminami Żydowskimi we Wrocławiu, Krakowie, Łodzi i Gdańsku założone zostały kluby i Szkółki Niedzielne w tych miastach.
Uważam, że inwestowanie w dzieci jest niezmiernie ważne – one są naszą przyszłością. Kluby młodzieżowe i Szkółki Niedzielne są nie tylko bardzo ważnymi ośrodkami edukacyjnymi, ale także zatrzymują młodych ludzi w ramach żydowskiej społeczności i jej życia. Przy pomocy takich właśnie narzędzi zapewnia się stałe codzienne oddziaływanie. Musimy jednak być kreatywni i poszukiwać nowych sposobów przyciągnięcia młodzieży i budowania silnej tożsamości żydowskiej.
JDC spełnia rolę mechanizmu rozruchowego dla szeregu kulturowych, edukacyjnych i społecznych działań. Niektóre z tych działań zbudowane zostały od podstaw, inne były wspierane funduszami JDC oraz doradztwem organizacyjnym. JDC nigdy nie działało jednostronnie – zawsze działaliśmy przy pełnej współpracy z lokalnymi organizacjami żydowskimi lub innymi jednostkami jak Fundacja Laudera. Działania te przyniosły wiele sukcesów, niektóre grupy i programy są już samodzielne.
Przebyliśmy kawał drogi do osiągnięcia celu postawionego przez JDC – samodzielnej Żydowskiej Społeczności w Polsce. JDC podejmowało wysiłki by stworzyć system opieki społecznej, kluby młodzieżowe, seminaria liderskie, grupę tańca izraelskiego („Snunit”), wspólne obchodzenie świąt żydowskich – wszystkie te inicjatywy JDC zostały zrealizowane. Teraz wycofujemy się pozwalając by programy te funkcjonowały samodzielnie. JDC jest jak dumna z siebie matka, która dobrze wychowała swoje dziecko i teraz wie, że jest ono samodzielne i da sobie radę. Oczywiście JDC Polska nadal wspiera żydowskie programy kulturowe wszystkich organizacji żydowskich, między innymi programy Gmin, TSKZ, Beit Warszawa, Szkółkę Niedzielną, Chór „Clil”.
W większości Gmin Żydowskich w Polsce dokonało się wiele ważnych pozytywnych zmian i istnieją tam dobre zespoły liderów, którzy kontynuować będą rozwój gmin. Jestem szczęśliwy, że to właśnie mnie dany był przywilej uczestniczenia w żydowskim odrodzeniu w Polsce.
Mój udział w tej misji dobiegł końca i chociaż jest jeszcze wiele do zrobienia, odchodzę wiedząc, że misja ta jest w rękach dobrych ludzi. Chociaż nie będę już przedstawicielem JDC w Polsce, Polska pozostanie w moim sercu na zawsze.
Chciałbym podziękować mojemu personelowi JDC, który był ze mną w dobrych i w złych chwilach. Nie wiem co udałoby się osiągnąć bez nich. Ponadto, dziękuję tym wszystkim, którzy dzielili moje wysiłki i moją przyjaźń w ciągu czternastu minionych lat – nawet nie próbuję wymieniać wszystkich imion, jest ich tak bardzo wiele. Jestem również wdzięczny wielu darczyńcom JDC, których wsparcie było ogromną pomocą. A na koniec dziękuję też mojej rodzinie w Izraelu za jej nieustającą miłość i cierpliwość.
Yossi
There are no translations available.
JDC lub "Joint”, jak w skrócie jest nazywany American Jewish Joint Distribution Committee to organizacja non-profit. Została założona przez amerykańskich Żydów w czasie I Wojny Światowej w celu niesienia pomocy żydowskim ofiarom wojny w Europie. Prowadzi działalność do dziś. Yossi Erez był oficjalnym przedstawicielem Jointu w Polsce przez ostatnie 14 lat. Wkrótce wraca do Izraela i zgodził się nam udzielić wywiadu. Tak naprawdę to prawie sam go wymyslił i spisał. Jak to Yossi.
Joint
JDC pełni dla narodu żydowskiego trzy podstawowe funkcje (Trzy „R”) Rescue (Ratunek), Relief (Pomoc) i Rehabilitation (Naprawa) w każdym miejscu gdzie jest to konieczne. Obecnie JDC świadczy pomoc w ponad 40 różnych krajach na całym świecie. W każdym z tych krajów analizuje się potrzeby oraz przygotowuje się odpowiednie programy w celu zapewnienia maksymalnej korzyści zgodnie z lokalnymi potrzebami. Świadczona pomoc przyjmuje szereg form: finansową, kulturalną, materiałową oraz edukacyjną.
Naczelnym celem JDC w chwili obecnej jest zapewnienie ciągłości żydowskiego życia w każdym miejscu zamieszkałym przez Żydów. Głównym celem JDC w Polsce jest pomoc w stworzeniu samowystarczalnej Społeczności Żydowskiej, a nasze wysiłki podejmowane są przy pełnej współpracy ze wszystkimi organizacjami żydowskimi w Polsce.
Yossi mówi
Nigdy nie uważałem pełnienia funkcji Przedstawiciela JDC w Polsce za pracę lecz za ważną misję osobistą. Misją tą była pomoc w procesie odradzania się Polskiej Społeczności Żydowskiej.
Urodziłem się w Polsce i tutaj straciłem prawie całą moją rodzinę w czasie Holokaustu. Być może jest to wyjaśnieniem mojej motywacji do aktywnego uczestniczenia w odradzaniu się Polskiej Społeczności Żydowskiej.
Gdy przyjechałem do Polski po raz pierwszy w roku 1994, nie wierzyłem, że będzie tu możliwa całkowita odbudowa żydowskiego życia. Zamierzałem pozostać jedynie pół roku, a w końcu zostałem przez długi okres czternastu lat, podczas których żyłem z dala od swojego kraju, Izraela, oraz mieszkającej tam mojej rodziny.
Uświadomiłem sobie na samym początku jak niewiele pozostało tu z tętniącego i różnorodnego życia żydowskiego, które istniało przed Holokaustem, lecz żywiłem też nadzieję, że ta resztka Polskich Żydów wyjdzie z ukrycia i powróci do swych żydowskich korzeni. Było to wielkim wyzwaniem. Niemcy wymordowali ogromną część Polskich Żydów, a po tym morderczym okresie nastąpił reżim komunistyczny, podczas którego Żydzi byli dyskryminowani, a następnie wydaleni z Polski. Z największej na świecie Żydowskiej Społeczności przed II Wojną Światową pozostało w Polsce jedynie kilka tysięcy Żydów po roku 1968.
Ekipa JDC ustaliła, że najważniejszą potrzebą było zapoznanie Polskich Żydów z ich żydowską kulturą, historią i wiedzą, a więc stworzyliśmy Centrum Oświatowe. Zaczęliśmy od przekazywania podstaw, takich jak informacje o żydowskich świętach, Szabacie i kalendarzu żydowskim.
Pamiętam szczególnie wzruszający dla mnie moment z tamtego wczesnego okresu, gdy zwrócił się do mnie ojciec, który nie wiedział jak przekazać swemu synowi pojęcie Judaizmu. Ojciec ukrywany był jako dziecko w czasie Holokaustu, następnie dorastał w reżimie komunistycznym, a więc nie miał żadnej podstawowej wiedzy, którą mógłby się posłużyć by odpowiedzieć na pytania syna (jak również i własne) dotyczące ich żydowskiego dziedzictwa. Czułem się ogromnie szczęśliwy, że JDC mogło sprostać takiej rzeczywistej potrzebie – poczułem, że odpowiadając na potrzebę chwili obecnej, pomagam zarazem zapewnić obecność Polskich Żydów w przyszłości.
Gdy doszliśmy do wniosku, że istnieje możliwość rewitalizacji żydowskiego życia w Polsce, było to dla nas oczywiste, że istnieją odrębne grupy demograficzne z odrębnymi potrzebami. Na przykład większość Polskich Żydów, którzy otwarcie przyznawali się do swego pochodzenia, to były osoby w starszym wieku. Wielu z nich żyło w biedzie i izolacji, nękani chorobami, brakiem leków czy odpowiedniego odżywiania. W celu zaspokojenia ich potrzeb zaczęliśmy budować system pomocy społecznej. Obecnie system ten działa w całej Polsce i zapewnia pomoc w wielu formach jak wsparcie psychologiczne, koszerne gorące posiłki, zajęcia oraz dostęp do świata przez Internet.
Nigdy nie zapomnę kobiety, ofiary Holokaustu, która odnalazła nowy sens życia dzięki internetowemu kontaktowi ze swoją rodziną mieszkającą zagranicą. Kontakt ten okazał się mieć naprawdę pozytywny wpływ na jej życie.
Równolegle ze staraniami poprawienia losu starszych osób rozpoczęliśmy serię seminariów liderskich w celu dotarcia do innej grupy demograficznej – młodych ludzi oraz dzieci. W pełni zdawaliśmy sobie sprawę, że po to by zapewnić przyszłość polskim Żydom należy stworzyć następne pokolenie działaczy i liderów. Poszukaliśmy młodych ludzi nie należących do istniejących organizacji żydowskich. Jak już ich „odkryliśmy”, to należało zaproponować im ciekawe zajęcia.
Wyszkoliliśmy młodych instruktorów, przeprowadziliśmy seminaria na temat żydowskiej tożsamości i kultury oraz przygotowaliśmy programy w celu przyciągnięcia młodych Żydów spoza żydowskich organizacji.
Centrum Oświatowe i Laboratorium Komputerowe umożliwiły każdemu w Polsce dostęp do żydowskiej wiedzy, wydarzeń bieżących oraz kultury. Prowadzona jest także żydowska strona internetowa, co daje nam możliwość pokazania Żydów i aktywnego życia Społeczności Żydowskiej w Polsce.
W coraz większym stopniu pobudzaliśmy zainteresowanie żydowskim życiem poprzez angażowanie młodych Żydów w różnorodne wspólne działania. JDC organizowało obozy letnie i zimowe dla żydowskich dzieci i młodzieży zarówno w Polsce jak i zagranicą (Węgry). Oprócz tego założyliśmy pięć klubów młodzieżowych i Szkółki Niedzielne w głównych miastach - są to miejsca gdzie metodami nieformalnymi zdobywa się wiedzę o żydowskiej kulturze, historii, o Izraelu. Kluby młodzieżowe są miejscem dla żydowskiej młodzieży, gdzie w żydowskim klimacie można spędzić wspólnie czas i spotkać innych młodych Żydów. Zajęcia tego typu rozwijają poczucie żydowskiej tożsamości i przynależności do wspólnoty.
JDC otworzyło w Warszawie pierwszą Szkółkę Niedzielną kilka lat temu. Następnie przy współpracy z lokalnymi Gminami Żydowskimi we Wrocławiu, Krakowie, Łodzi i Gdańsku założone zostały kluby i Szkółki Niedzielne w tych miastach.
Uważam, że inwestowanie w dzieci jest niezmiernie ważne – one są naszą przyszłością. Kluby młodzieżowe i Szkółki Niedzielne są nie tylko bardzo ważnymi ośrodkami edukacyjnymi, ale także zatrzymują młodych ludzi w ramach żydowskiej społeczności i jej życia. Przy pomocy takich właśnie narzędzi zapewnia się stałe codzienne oddziaływanie. Musimy jednak być kreatywni i poszukiwać nowych sposobów przyciągnięcia młodzieży i budowania silnej tożsamości żydowskiej.
JDC spełnia rolę mechanizmu rozruchowego dla szeregu kulturowych, edukacyjnych i społecznych działań. Niektóre z tych działań zbudowane zostały od podstaw, inne były wspierane funduszami JDC oraz doradztwem organizacyjnym. JDC nigdy nie działało jednostronnie – zawsze działaliśmy przy pełnej współpracy z lokalnymi organizacjami żydowskimi lub innymi jednostkami jak Fundacja Laudera. Działania te przyniosły wiele sukcesów, niektóre grupy i programy są już samodzielne.
Przebyliśmy kawał drogi do osiągnięcia celu postawionego przez JDC – samodzielnej Żydowskiej Społeczności w Polsce. JDC podejmowało wysiłki by stworzyć system opieki społecznej, kluby młodzieżowe, seminaria liderskie, grupę tańca izraelskiego („Snunit”), wspólne obchodzenie świąt żydowskich – wszystkie te inicjatywy JDC zostały zrealizowane. Teraz wycofujemy się pozwalając by programy te funkcjonowały samodzielnie. JDC jest jak dumna z siebie matka, która dobrze wychowała swoje dziecko i teraz wie, że jest ono samodzielne i da sobie radę. Oczywiście JDC Polska nadal wspiera żydowskie programy kulturowe wszystkich organizacji żydowskich, między innymi programy Gmin, TSKZ, Beit Warszawa, Szkółkę Niedzielną, Chór „Clil”.
W większości Gmin Żydowskich w Polsce dokonało się wiele ważnych pozytywnych zmian i istnieją tam dobre zespoły liderów, którzy kontynuować będą rozwój gmin. Jestem szczęśliwy, że to właśnie mnie dany był przywilej uczestniczenia w żydowskim odrodzeniu w Polsce.
Mój udział w tej misji dobiegł końca i chociaż jest jeszcze wiele do zrobienia, odchodzę wiedząc, że misja ta jest w rękach dobrych ludzi. Chociaż nie będę już przedstawicielem JDC w Polsce, Polska pozostanie w moim sercu na zawsze.
Chciałbym podziękować mojemu personelowi JDC, który był ze mną w dobrych i w złych chwilach. Nie wiem co udałoby się osiągnąć bez nich. Ponadto, dziękuję tym wszystkim, którzy dzielili moje wysiłki i moją przyjaźń w ciągu czternastu minionych lat – nawet nie próbuję wymieniać wszystkich imion, jest ich tak bardzo wiele. Jestem również wdzięczny wielu darczyńcom JDC, których wsparcie było ogromną pomocą. A na koniec dziękuję też mojej rodzinie w Izraelu za jej nieustającą miłość i cierpliwość.
Yossi
